کتاب و کتاب خوانی برای رشد دینی، اخلاقی، فرهنگی و اجتماعی آدمی ضروری است. عادت به مطالعه یک امر اتفاقی نیست و باید برای آن یک برنامه‌ریزی وجود داشته باشد، شاید مهم‌ترین کاری که ما امروز از آن غفلت می‌کنیم، پی ریزی رغبت مطالعه در خانه است. اگر از افرادی که اهل مطالعه هستند بپرسید که چرا مطالعه می‌کنید با دو جواب روبه رو هستید: کسب لذت مطالعه و جمع آوری اطلاعات و دانش. با کسب اطلاعات جدید، افراد لذت مطالعه را دریافت می‌کنند؛ زیرا دانایی نشاط آور است.

کودکانی که از مطالعه بیزار و یا نسبت به آن بی تفاوت هستند لذت دانایی را نچشیده‌اند. راهکارهای زیر می‌تواند شما را در علاقه‌مند سازی فرزندان به مطالعه یاری رساند:

1. به فرزندان خود نشان دهید که از خواندن لذت می‌برید. به مطالعه به عنوان یک تکلیف و صرفا جهت کسب نمره‌های بالاتر نگاه نکنید.
2. بگذارید کودکانتان در حین مطالعه شما را ببینند و با این مشاهده کودک در می‌یابد که مطالعه برای شما ارزشمند است و برای آن وقت می‌گذارید.

3. با صدای بلند برای فرزندانتان کتاب بخوانید؛ زیرا کودکان از این روش خوششان می‌آید، حتی اگر باسواد هم باشند از خواندن والدین لذت می‌برند.

4. مجلات و نشریات مناسب سنشان را مشترک شوید.
5. درباره مطالب مورد علاقه کودکتان کتاب تهیه کنید تا بتواند اطلاعات بیشتری دریافت کند و از این طریق اُنس و نزدیکی بیشتری با کتاب داشته باشد.

6. در خانه مطالب جدید خواندنی برای فرزندانتان داشته باشید و منابع جدید و به روز برایشان فراهم کنید.
7. کودکتان را در کتاب‌خانه‌ی مخصوص کودک و نوجوان عضو کنید تا در این محیط‌ها با کتاب‌های مناسب سن خود آشنا شود و هم این‌که با دیدن همسالان خود به مطالعه تشویق شود و از طرف دیگر با دیدن کتاب‌های فراوان متوجه شود که کتاب‌های زیادی برای خواندن است و نباید وقت را از دست بدهد.

8. برای اوقات بیکاری فرزندتان برنامه ریزی کنید، اما این برنامه به نوعی نباشد که حالت اجبار داشته باشد، بلکه براساس علائق و توانمندی‌های او باشد.

9. فرزندتان را به نمایشگاه کتاب ببرید تا با تنوع کتاب و هم‌چنین مشتاقان کتاب آشنا شود.
10. از فرزندتان بخواهید تا مطالب خوانده شده را برایتان بازگو کند(البته اجباری در این کار نباشد).
11. در خانه کتاب مرجع برای رجوع وجود داشته باشد و راه استفاده از آن را به فرزندتان آموزش دهید.
12. فرزندتان را با کتاب‌هایی که بصورت مجموعه (سری) هستند آشنا کنید.
13. کتاب خواندن را از زمانی که فرزندتان خیلی کوچک است شروع کنید.
14. برای کودکان با سنین پایین‌تر از کتاب‌های ریتمیک استفاده کنید.

15. از کتاب‌هایی که قابلیت بازی و سرگرمی و حتی نمایشی دارند استفاده کنید تا با این کتاب‌ها هم بازی کنند و هم مطالعه را انجام دهند.

16. هر وقت که فرزندتان دوست دارد برایش کتاب بخوانید و آن را به وقت دیگری موکول نکنید.
17. در موقع خواندن کتاب تصاویر را هم به آن‌ها نشان دهید.
18. تفاوت بچه‌ها را بشناسید و بدانید که هر کس روش منحصر به فرد خود را دارد.
19. فرزندتان را در برنامه‌های مثل نقد کتاب و روخوانی کتاب که در محیط‌های فرهنگی اجرا می‌شود شرکت دهید.
20. این اطمینان را پیدا کنید که فرزندتان آمادگی خواندن را دارد؛ زیرا عدم آمادگی، او را از مطالعه خسته و زده می‌کند.
21. نوارها و سی دی‌های قصه‌ها را برای فرزندتان تهیه کنید تا بچه‌ها به دنبال کتاب آن باشند.

22. والدین اولین مرجع اطلاعاتی کودک محسوب می‌شوند. وقتی که در حین خواندن، سوالاتی به ذهن کودک خطور می‌کند، آن‌ها را با دقت جواب دهید و برای مستقل شدن آن‌ها و بدست آوردن اطلاعات بیشتر منابع دیگری را به آن‌ها معرفی کنید و آن‌ها را تشویق کنید که برای یافتن جواب سوالات خود و اطلاعات وسیعتر به کتاب‌ها مراجعه کنند و کمک بگیرند و به آنان نشان دهید که جواب سوالات در کتاب‌هاست، آن هم نه در یک کتاب، بلکه در چندین کتاب! همین که کودک بفهمد جواب سوالات خود را از کجا می‌تواند بدست بیاورد در واقع بسوی کتاب سوق پیدا می‌کند.

23. مواقعی که برای فرزندتان کتاب می‌خوانید در نقطه حساس، کتاب خواندن را قطع کنید تا کودک شوق به پایان رساندن آن را داشته باشد و بقیه کتاب را خود بخواند.

منابع:
- چگونه کودکان و نوجوانان را به مطالعه علاقه‌مند کنیم؟، ماشاءالله کاربخش
- چگونه بچه‌هایمان را به مطالعه  تشویق کنیم؟، نانسی لاریک

بازنشر اول: رهروان ولایت




طبقه بندی: سبک زندگی،  تهاجم فرهنگی،  تربیت فرزند، 
برچسب ها: مطالعه، کتاب خوانی، کتاب، علاقه به مطالعه، مطالعه برای کودک،
داغ کن: داغ کن - کلوب دات کام
نوشته شده در تاریخ : سه شنبه 29 اردیبهشت 1394 | توسط : عقیل مصطفوی مجد
با نگاهی به زندگی فرزندان معظم شهدا و فرزندان کسانی که طی حادثه‌ای، پدر خود را از دست داده‌اند، در می‌یابیم که یکی از بدترین شرایطی که ممکن است در زندگی فرزندان پیش بیاید، از دست دادن یکی از ستون‌های اصلی زندگی است.

این شرایط و موقعیت گرچه برای خود فرزند بسیار سخت است، ولی قطعا برای مادری که فرزندش نزد او زندگی می‌کند دشوارتر است؛ زیرا از یک طرف آلام و ناراحتی از نبود همسر، او را رنج می‌دهد و از طرفی بزرگ کردن و تربیت فرزند بدون کمک همسر هم طاقت فرساست، ولی آن چیزی که کار را برای اینگونه مادران سخت‌تر می‌کند، اخبار و مسائلی است که از گوشه و کنار در مورد نحوه تربیت اینگونه فرزندان می‌شنوند؛ اینکه نبود یکی از والدین چه تبعات و پیامدهای جبران ناپذیری بر فرایند تربیت فرزند باقی می‌گذارد. لذا بسیاری از این مادران در چنین وضعیتی سعی می‌کنند علاوه بر وظایف خود، وظایف پدر را نیز برای فرزندانشان انجام دهند. امّا به راستی آیا مادر می‌تواند علاوه بر وظایف خود، وظایف پدر غایب را هم بر عهده بگیرد؟

امکان دارد ولی با کمک دیگران
اگر بدنبال پاسخ دقیق به این پرسش باشیم، می‌بایست به چند نکته توجه کنیم.

نکته اول: مسلما هریک از والدین در خانه وظایفی دارند، امّا بخشی از این وظایف را فرد دیگر نیز می‌تواند برعهده بگیرد؛ مانند درست کردن غذا، خرید خانه، تامین مالی فرزندان، رسیدگی به نظافت و کارهای درسی و تحصیلی آن‌ها. لذا در این بخش از وظایف، با یک برنامه ریزی مناسب، تاحدودی مادر می‌تواند جای خالی پدر را برای فرزندان خود پر کند.

امّا بخش دیگری از وظایف والدین به گونه‌ای است که فرد دیگر یا توانایی انجام آن را ندارد و یا باید دارای ویژگی خاصی باشد تا بتواند از عهده آن کار برآید؛ مثلا اموری که به جنسیت افراد مربوط می‌شود؛ مانند آموزش مسائل مربوط به بلوغ نوجوانان و تغییراتی که در این دوره متحمل پسران می‌شود که مادر در چنین مواردی چگونه می‌تواند نقش یک پدر را برای پسر خود اجرا کند؟

در اینگونه موارد، مادر برای انجام این بخش از وظایف، بهتر است از افراد دیگری کمک بگیرد. گاهی یک دایی یا یک عمو بهتر می‌تواند برخی از موضوعات مربوط به نوجوان را به او منتقل کند. اگر دسترسی به اقوام نبود، مادر می‌تواند از مشاور یا روانشناس در این باره کمک بگیرد و اگر هیچ کدام در دسترش نبود، مادر می‌تواند از معلم یا مشاور مدرسه درخواست کند تا مسائل لازم را برای فرزند نوجوانش بیان کند.

نکته دوم: ناممکن حتی با کمک دیگران

فارغ از وظایفی که هریک از والدین در خانه دارند، صرف حضور آنان در خانه، کارکردهای مهمی در تربیت فرزندان دارد که نمی‌توان نسبت به آن غفلت کرد. این کارکردها آنقدر مهم است که در صورت نبود یکی از والدین، می‌تواند ضرر و آسیب‌های جدی در تربیت فرزند بزند. نکته قابل توجه این است که جبران کامل این کمبود در اینگونه خانواده‌ها که پدر را از دست داده‌اند، بسیار سخت و در بعضی از موارد ناممکن است.

نقش‌هایی که فرزند از کودکی می‌آموزد

نخستین آموزش تصویری کودک از نقش‌های جنسیتی، در خانه شکل می‌گیرد؛ اینکه وظیفه هریک از پدر و مادر در خانه چیست. چه کسی مسئول تامین معاش زندگی است. کارهای مربوط به مردان و زنان کدام است و ... که این آموزش‌‌های مهم، هم در خانه، به واسطه والدین و هم در خارج از خانه توسط فیلم، کتاب و ... صورت می‌گیرد که البته در صورت نبود یکی از والدین در دوره کودکی فرزند، می‌تواند در آموزش فرزندان مشکل ساز شود.

هر چند حضور و ارتباط مستمر افرادی مانند دایی می‌تواند تا حدودی این نقص را جبران کند، ولی مسلما رابطه همسران با رابطه خواهر و برادری بسیار متفاوت است. فرزندان معمولا در خانواده، نظاره گر رابطه والدین هستند که به هم وفا دارند، رابطه‌ای عاطفی و عمیقی با هم دارند و در ابعاد مختلف زندگی، با هم شریک هستند. در حالی که وقتی دایی قرار است جای خالی پدر را پر کند، به رغم همه سعی و تلاش‌هایش، باز هم نمی‌تواند نمایانگر همه ابعاد رابطه همسری باشد.

نکته سوم: تقابل دموکراسی و دیکتاتوری

معمولا فرایند تصمیم گیری در خانواده‌ها بدین صورت است که پدر و مادر  اول با هم مشورت و بعد تصمیم خود را اعلام می‌کنند. هرچند ممکن است در مواردی هم یکی از والدین خودسرانه تصمیم بگیرد، ولی بالاخره فرزند، کم کم فرایند دموکراسی و تصمیم گیری را در خانه یاد می‌گیرد. در حالیکه فرایند تصمیم گیری در خانواده‌های تک والد، تک نفره است و فرزند شاهد تصمیمات مشارکتی نخواهد بود. لذا این فرایند بیشتر یادآور روش دیکتاتوری در هنگام تصمیم گیری است.

بنابراین در پاسخ به سوال مذکور، باید گفت: در مواردی که در نکته اول اشاره شد، مادر می‌تواند در برخی از موارد، جای خالی پدر را برای فرزند خود پر کند یا با کمک دیگران(مانند اقوام و مشاور) تاحدودی کمبودهای نبود پدر را برای فرزند خود جبران کند. امّا در موارد دیگری که در نکات دوم و سوم ذکر شد، جای پدر هیچ گاه توسط مادر نمی‌تواند پر شود. علاو بر آن می‌توان خلأ عاطفی از نبود پدر را هم به این موارد اضافه کرد.

بازنشر اول: رهروان ولایت




طبقه بندی: نقش زن در خانواده،  تربیت فرزند،  مقاله، 
برچسب ها: جای خالی پدر، غیبت پدر در خانه، پر کردن جای خالی پدر، وظایف پدری، خلأ عاطفی، نبود پدر در خانه،
داغ کن: داغ کن - کلوب دات کام
نوشته شده در تاریخ : پنجشنبه 10 اردیبهشت 1394 | توسط : عقیل مصطفوی مجد
رهروان ولایت ـ پروانه در حال خارج شدن از پیله بود. امّا هر قدر تلاش می‌کرد، موفق نمی‌شد. مدتی دست از تلاش کشید و آرام شد. شخصی که شاهد تلاش پروانه بود، تصمیم گرفت هر طور شده به پروانه کمک کند. برای همین با قیچی پیله را باز کرد. پروانه به راحتی از پیله خارج شد. امّا دیگر نتوانست پرواز کند و باید بقیه‌ی عمر خود را با خزیدن می‌گذراند.

چیزی را که آن شخص نمی‌دانست، این بود که با زحمت خارج شدن پروانه از پیله باعث می‌شد که ماده‌ای از بدنش ترشح شود که بال‌های او را برای پرواز قوی می‌کرد، تا بتواند پرواز کند.

گاهی تلاش،  تنها چیزی است که در زندگی نیاز داریم. پس چرا برخی از ما والدین این حق را از فرزندانمان دریغ می‌کنیم. حق تلاش کردن، حق موفق شدن، حتّی حق شکست خوردن را.

امام موسی کاظم(علیه‌السلام) در این باره فرموده است: «بهتر است طفل در کودکی با سختی‌ها و مشکلات روبه رو شود، تا در جوانی و بزرگسالی بردبار و صبور شود.»[1]

اگر در صدد آنیم که فرزندانی تلاش‌گر و سخت‌کوش داشته باشیم که عرصه‌های زندگی را یکی پس از دیگری طی کرده و هیچ گاه شکست‌ها، آن‌ها را از پای در نیاورند، پس باید از همین ابتدا آن‌ها را مقاوم بپرورانیم.

اجازه دهیم که فرزندانمان با برخی از سختی‌ها و مشکلات مواجه شوند تاصبور و مقاوم شوند. بگذاریم زمین بخورند تا بلند شدن را بیاموزند. به یاد داشته باشیم که: "ناز پرورده تنعم، نبرد راه به دوست."[2]

والدینی که همواره خواسته‌های کودکان خود را برآورده می‌کنند، ناخواسته به آن‌ها القا می‌کنند که همواره باید خواسته‌های آن‌ها برآورده شود. این کودکان وقتی بزرگ شده و وارد اجتماع می‌شوند، به دلیل تربیت غلط والدین از جامعه انتظار دارند که همه‌ی خواسته‌های آن‌ها را برآورده کند و چون این امکان وجود ندارد، سرخورده شده و به مشکلاتی همچون پرخاشگری یا افسردگی و انزوا دچار می‌شوند.

همچنین کودکانی که پیوسته خواسته‌هایشان در کوتاه‌ترین زمان ممکن برآورده می‌شود، قدرت به تاخیر انداختن خواسته‌هایشان را نداشته و این امر باعث پایین آمدن خودکنترلی در آن‌ها می‌شود، لذا این کودکان به دلیل پایین بودن خودکنترلی‌شان زودتر دچار آسیب‌های اجتماعی از قبیل اعتیاد می‌شوند.

امّا اسلام که دین اعتدال است همواره توصیه کرده که والدین در تربیت از هرگونه افراط و تفریط پرهیز کنند. زیرا افراط و تفریط به فرموده‌ی امام علی(علیه‌السلام) کار نادان است؛ محبت نیز از این قاعده مستثنی نیست. پس شما پدر و مادر همواره این کلام گوهر بار امام باقر(علیه‌السلام) را به یاد داشته باشید که فرمودند: «بدترین پدران کسانی هستند که در نیکی کردن به فرزندشان زیاده‌روی کنند.»[3]

درشتی و نرمی به هم در، به است
چو رگ‌زن که جراح و مرهم‌ نه است[4]

پی‌نوشت:
[1]. کودک، محمدتقی فلسفی، ج2، ص247
[2]. غزلیات حافظ
[3]. تاریخ یعقوبى، ج۲، ص۴۸۶
[4]. بوستان سعدی، باب اول در عدل و تدبیر و رای




طبقه بندی: تربیت فرزند، 
برچسب ها: تربیت کودک، تربیت سخت، بدترین پدر، زیاده روی در محبت به فرزند، تربیت فرزند،
داغ کن: داغ کن - کلوب دات کام
نوشته شده در تاریخ : دوشنبه 17 فروردین 1394 | توسط : عقیل مصطفوی مجد
رهروان ولایت ـ به احتمال زیاد شما هم در جمع‌های فامیلی و مهمانی‌ها، شاهد این صحنه بوده‌اید که پدر یا مادری به خاطر رفتار نامناسب کودکش از خجالت سرخ شده باشد یا جملاتی مانند جملات این؛«چقدر این بچه بی تربیت است، چقدر پدر و مادرش بی خیال هستند، انگار نه انگار باید نکته‌های حداقلی برای تعامل اجتماعی مناسب با فامیل را به او یاد می‌دادند.» را از نزدیکانش شنیده باشید.

به طور مثال کودکی که به دیگران سلام نمی‌کند یا لباس دیگران را می‌کشد و آن‌ها را اذیت می‌کند، نشان می‌دهد که پدر و مادرش نتوانسته‌اند رفتارهای مناسب و مهارت‌های اجتماعی را به کودک خود بیاموزند. یکی از آموزش‌هایی که والدین، باید به فرزند خود ارائه دهند، مهارت‌های اجتماعی است.

دکتر هادی صدری، کارشناس و مشاور خانواده، مهارت اجتماعی را این گونه تعریف می‌کند: «مجموعه رفتارهای قابل قبولی که فرد را قادر می‌سازد با دیگران رابطه موثر داشته باشد و از عکس العمل‌های نامعقول اجتماعی خودداری کند.» به زبان ساده‌تر؛ مهارت‌های اجتماعی، مهارت‌هایی است که کودکان برای آن که بتوانند خودشان را با اجتماعی که در آن زندگی می‌کنند، سازگارتر کنند به آن نیاز دارند.

در ادامه به برخی راهکارها که والدین می‌توانند برای راهنمایی کودک خود از آن بهره ببرند اشاره می‌شود؛

- احوال پرسی را به صورت عملی به کودکتان آموزش دهید

در گام اول باید از آموزش‌های مستقیم استفاده کرد؛ به عنوان مثال در این یکی دو روز باقی مانده تا عید نوروز که ارتباطات و تعاملاتی مانند مهمانی‌ها در کار نیست، مستقیماً و البته بدون سرزنش یا تمسخر کودک، درباره شیوه صحیح تعامل با دیگران، با او صحبت و انتظارات خود را بیان کنید. البته صرفا منظور بیان خواسته‌تان نیست، بلکه به صورت جزئی و با مثال برای او شرح دهید که در چه موقعیت‌هایی چه رفتارهایی مورد نظر شماست. چنانچه کودک خردسالی دارید در قالب بازی، مهارت‌های برقراری تعامل صحیح را به او آموزش دهید. به طور مثال تصور کنید که با هم به یک مهمانی رفته‌اید و آن گاه رفتارهای درست را به دفعات و به نحوی که برای کودک لذت بخش باشد با او تمرین کنید.

- موقعیت‌های گوناگون را برای کودک تفکیک کنید

در حین آموزش، موقعیت‌های گوناگون را برای کودک تفکیک و رفتار مناسب با هر گروه سنی و شرایط مختلف را نیز معین کنید؛ زیرا گاه کودک از توانایی کافی برای درک تفاوت موقعیت‌های دوستانه و رسمی برخوردار نیست.

- تعامل‌های احتمالی را پیش بینی کنید

قبل از ورود به موقعیت مهمانی، شرایط ویژه آن را برای کودک توصیف و تعامل‌های احتمالی را پیش بینی کنید و در صورت لزوم رفتاری را که مناسب موقعیت این مجلس خاص است با هم مرور و تمرین کنید. همچنین با هم قراردادی تعیین کنید که اگر کودک به مواردی که شما تعیین کردید عمل کرد پاداش‌هایی را دریافت خواهد کرد. از همان ابتدا هدف‌های ایده آل گرایانه تعیین نکنید؛ به طور مثال می‌توان ابتدا فقط روی سلام و احوال پرسی تمرین کرد و در آینده پس از تثبیت یک رفتار ساده رفتارهای پیچیده‌تر را به کودک آموزش داد.

- نیازهای فرزندتان را حدس بزنید

اگر کودک در جمع همسالان وسایل کودکی دیگر را ببیند که خودش همراه نبرده، ممکن است رفتارهای ناشایستی مانند استفاده بدون اجازه از آن‌ها را از خود نشان دهد به طور مثال لیوان مخصوص، پتوی دلخواه، خوراکی یا عروسک دلخواه بچه دیگری را بردارد. راه حل این است که والدین نیازهای فرزندشان را حدس بزنند و پیشاپیش آن‌ها را برآورده کنند؛ به طور مثال اسباب بازی مورد علاقه، دفتر و مداد نقاشی فرزندشان را همراه ببرند.

- به رفتارهای گروه همسالان کودکتان نظارت داشته باشید

از سنین دبستان و نوجوانی، نقش همسالان در رفتارهای فرزند شما بسیار پر رنگ‌تر می‌شود و ممکن است رفتارهای ضدارزش را از همسالان خود بیاموزد و تقلید کند و راه حل این است که جمع‌هایی را که فرزندتان می‌تواند در آن‌ها باشد، غربال کنید؛ به طور مثال لزومی ندارد فرزندتان با تمام بچه‌های ساختمان در ارتباط باشد یا در هر مهمانی که شما می‌روید، حضور داشته باشد. اگر به ناچار در جمعی حضور دارید که کودک یا بزرگسالی رفتار نامناسبی از خود نشان می‌دهد، فرزندتان را با اسباب بازی، کتاب یا حرف زدن سرگرم کنید و زمان مواجهه او با آن فرد یا افراد را کاهش دهید. حتما در یک جمع به رفتار گروه کودکان همسال نظارت داشته باشید.

- مهارت حل مسأله را به کودکتان بیاموزید

بگو مگوی کودکان سر خوراکی، اسباب بازی یا جای محدود یا حتی تماشای شبکه تلویزیونی، فرصتی مناسب برای آموزش مهارت حل مسأله است. در این شرایط از فرزندتان بخواهید فکر کند چطور می‌شود چند نفری از آن مورد محدود استفاده کنند به طوری که حق هیچ کدام ضایع نشود. اولویت بندی را به آن‌ها متناسب با سن‌شان بیاموزید.

- آموزش آداب معاشرت برای موقعیت‌های مختلف

شاید یاد دادن آداب معاشرت به بچه‌ها کار سختی باشد؛ چون گاهی ناچار می‌شوید رفتارهای درست را بارها و بارها به فرزندتان گوشزد کنید.

در ادامه مطالب با ما همراه باشید تا نکاتی را درخصوص آداب معاشرت‌هایی که فرزندان باید در موقعیت‌های مختلف رعایت کنند، برایتان بازگو کنیم؛

- ورود در جمع برای اولین بار

موفقیت می‌نویسد: فرزندتان باید بداند وقتی برای نخستین بار وارد جمعی می‌شود، حتما سلام کرده و خود را معرفی کند و گرنه دیگران او را نادیده می‌گیرند. به فرزندتان توضیح دهید وقتی می‌خواهد 2 نفر را به هم معرفی کند، اول شخص کوچکتر را به شخص بزرگتر معرفی کند و برای شخص بزرگتر یک لقب بیاورد؛ به طور مثال بگوید: «آقای...، این دوست من علی است.»

- در زمان غذا خوردن

فرزندتان باید بداند در زمان غذا خوردن لازم است صبر کند تا همه در بشقاب‌هایشان غذا بکشند و بعد شروع به خوردن کند.

- چند توصیه کلی به والدین

از افعال مثبت به جای افعال منفی استفاده کنید؛ برای مثال به جای اینکه بگویید: «این قدر بی ادب نباش» بگویید: «مودب باش.»

خونسرد باشید؛ چون زمانی که عصبانی می‌شوید و فریاد می‌زنید به خصوص در جمع‌های فامیلی، احترام خود را نزد فرزندتان از دست می‌دهید.

علاقه خود را به فرزندتان نشان دهید. وقتی خطایی از او سر می‌زند به او بگویید که چرا این کار اشتباه است و او را در آغوش بگیرید؛ چون شما با این کار صداقت و علاقه‌ای را که میانتان است، افزایش می‌دهید.

- سعی کنید زیاد سختگیر و خشک نباشید.




طبقه بندی: تربیت فرزند،  مقاله، 
برچسب ها: دید و بازدید، صله رحم، نوروز، مهارت‌های اجتماعی، آداب معاشرت، کنترل کودکان، مشاور خانواده،
داغ کن: داغ کن - کلوب دات کام
نوشته شده در تاریخ : یکشنبه 2 فروردین 1394 | توسط : عقیل مصطفوی مجد
تمام والدین می‌خواهند که کودکانشان دوستانی داشته باشند و احساس پذیرفته شدن بکنند، آن‌ها تمایل دارند فرزندانشان افرادی اجتماعی، مودب و دارای رفتاری پسندیده باشند؛ ولی این مسأله معمولا بدون کمک والدین امکان پذیر نیست. آن‌ها باید به کودکانشان مهارت‌های اجتماعی را بیاموزند و فرزندانشان را طوری تربیت کنند که دوست داشتنی باشند.

در عین حال کودکان در مسیر این رشد و تربیت اجتماعی، واکنش‌ها و رفتارهای متفاوتی را که در مواردی مانع ایجاد و حفظ رابطه‌ی اجتماعی مناسب با گروه همسالان می‌شود نشان می‌دهند؛ رفتارهایی از قبیل دست انداختن و مسخره کردن دیگران، مشاجره‌های مکرر، عدم به اشتراک گذاشتن اسباب بازی‌ها، مشکلات دوست‌یابی و نگه داشتن دوستان و ...

والدین باید راه حل‌های مناسبی برای برخورد با این گونه مشکلات و نیز هدایت کودکان در مسیر صحیح پیدا کنند تا مسیر رشد اجتماعی و عاطفی کودکان خود را هموار سازند. در ادامه‌ی مطلب به شرح برخی از این رفتارها و ارائه‌ی راهکارهای مناسب خواهیم پرداخت.

اگر کودک قرار است در آینده، شخصی متکی به نفس شود؛ در این صورت، نباید همیشه با تمام افراد دور و برش موافقت کند. نپذیرفتن، بخش طبیعی زندگی است. با این حال به نظر می‌رسد که بعضی از کودکان برای مخالفت کردن مستعدتر هستند. آن‌ها همیشه آماده‌ی مشاجره کردن هستند که اغلب به دعوا می‌انجامد.

بعضی از کودکان که زیاد دعوا می‌کنند، در واقع در حال جابه جا کردن مشکلاتشان از خانه به مدرسه و برعکس هستند. جابه جا کردن بدان معناست که کودک سرخوردگی یا ناراحتی از رفتاری که با او شده و یا در محیط دیده است را در جای دیگر با رفتاری مشابه آن جبران می‌کند. مثلا در خانه اختلاف بین والدین است؛ او این اختلاف و ناراحتی روحی را به شکل خشونت در مدرسه از خودش نشان می‌دهد. برخی دیگر از کودکان، از مهارت‌های اجتماعی برخوردار نیستند و نمی‌دانند چطور بدون دعوا یا مشاجره، با همسالانشان کنار بیایند. در حالی که بعضی از نوجوانان می‌خواهند با استفاده از رفتار تهاجمی در یک گروه، برتری به دست بیاورند. عده‌ای دیگر در حال تقلید کردن از صحنه‌هایی هستند که دیده‌اند و یا با آن‌ها، همان گونه رفتار شده است.

والدین باید تا حد ممکن به کودکانشان مهارت‌های مناسبی را برای به کرسی نشاندن حرفشان و مخالفت نشان دادن، بیاموزند و در این زمینه خودشان را الگوی کودک قرار دهند. با این حال، مشاجره و دعوای بیش از حد، نیازمند اتخاذ تدابیری است.

1. بگذارید کودک از همان ابتدا دریابد که شما کدام یک از روش‌های مخالفت را پذیرفتنی می‌دانید. البته، الگوی خوبی برای کودکتان باشید.

- برای کودکان خردسال، رفتاری را که به عنوان راه حلی قابل قبول برای حل و رفع اختلافات در نظر می‌گیرید، توضیح دهید، مثلا: «علی جان! ما کتک کاری نباید بکنیم، چون نوبت رضاست. بعد از رضا نوبت تو شد که با توپ بازی کنی.» کودکانتان را برای یافتن راه‌های غیرتهاجمی برای کنار آمدن با دوستانش تحسین کنید.

- فهرستی از راه‌های پذیرفتنی برای خاتمه دادن به درگیری‌ها، تهیه کنید. در مورد کودکان بزرگتر، در زمان مناسب‌تری با یکدیگر راه‌حل‌هایی را که می‌تواند با به کارگیری‌‌‌ آ‌ن‌ها از درگیری بپرهیزید و یا مشکل را حل کند، تهیه کنید. فهرستی از موقعیت‌هایی که اغلب در خانه اتفاق می‌افتد، تهیه کنید و در مورد هریک از آن‌ها، راه‌حل‌های ممکن را مانند زیر بنویسید:

موقعیت: برای نوبت زمین بازی اختلاف است.
راه حل نامناسب: کودکان دیگر را به عقب هل می‌دهد.
راه حل مناسب: کودکان، نوبتی بازی کنند.

2. نقش همسالان کودک را در موقعیت‌های مختلف، بازی کنید و از کودک بخواهید که حادثه‌ای ایجاد کند. به او نشان دهید که چطور شما از دعوا جلوگیری می‌کنید. سپس نقش‌ها را عوض کنید و بگذارید کودک نقش حلّال خونسرد را بازی کند.

- رفتار آرام را به کودک بیاموزید. زمانی که بحث و مشاجره شروع شد به هر دو طرف مشاجره بگویید که یک قدم به عقب بردارند و یک نفس عمیق بکشند. از کودک بخواهید که با صدای آهسته و بدون نسبت دادن القاب به دیگران، علت دعوا را تعریف کند. سپس از هرکدام از طرفین بخواهید که راه حلی پیشنهاد دهند. ممکن است کودک، برای اینکه بتواند فکرش را خوب به کار بیندازد، نیاز به شمارش تا ده داشته باشد و یا اینکه باید دو بار نفس عمیق بکشد تا آرام بگیرد. معمولا وقتی طرفین آرام گیرند، راه حل مناسبی به آسانی پیدا می‌شود.

- زمانی که، راه حل‌هایی را به جز دعوا و یا مشاجره برای حل و رفع مشکلش پیدا می‌کند به او پاداش دهید.

- در مورد این صحبت کنید که چه موقع باید از جر و بحث و جنگ کناره گیری کنند. گاهی بهترین واکنشی که نسبت به یک دعوا می‌توان داشت، این است که کناره گیری کنید و یا حتی تسلیم شوید؛ زیرا این دعوا ارزش وقت گذاشتن را ندارد.

3. دو فهرست تهیه کنید. در یک فهرست، مشاجره‌ها و دعواهایی را که شما خودتان مشاهده کرده‌اید، بنویسید و در دیگری، آنچه را که کودک به شما گزارش می‌کند. فهرست را در معرض دید نصب کنید.
هرچندروز یکبار، فهرست را بازبینی کنید و با قدرشناسی، پیشرفت کودک را تحسین کنید، مثلا: «تبریک می‌گم، سه روزه که دعوا نکردی.» و یا «واقعا داری پیشرفت می‌کنی. هفته‌ی پیش هفت بار و این هفته فقط سه بار با بچه‌ها بگو و مگو کردی.» به پیشرفت کودک جایزه بدهید. برای مثال، اگر دو پسرتان به دعوای‌شان سر تلویزیون خاتمه دادند، به عنوان پاداش به آن‌ها اجازه دهید تا بیشتر از معمول بیدار بمانند و یک برنامه‌ی تلویزیونی دیگر را تماشا کنند.

4. از قبل، کودک را مطلع سازید که اگر باز هم در آینده دعوا کند، بد می‌بیند.

- کودک را از مزایایش محروم کنید. اگر دو پسرتان بر سر تلویزیون دعوا می‌کنند، تماشای تلویزیون را برای باقی روز ممنوع کنید. اگر کودکتان بر سر اینکه داخل اتومبیل کجا بنشینند با یکدیگر دعوا می‌کنند، آن‌ها را در خانه، پهلوی کسی بگذارید و بیرون نبرید یا  اینکه بار دیگر که آن‌ها را با خود بیرون می‌برید اجازه‌ی انتخاب جاهایشان را بگیرید.

- از محرومیت موقت استفاده کنید. اگر دعوا ادامه یافت کودک را برای مدت معینی از محل بیرون ببرید. اگر در جریان بازی فوتبال، کوکان با مشت به جان همدیگر افتاده‌اند، کودکتان را در باقی روز از ادامه‌ی بازی محروم کنید.

- اگر دو دوست خوب، در جریان بازی با همدیگر دعوا می‌کنند آن‌ها را از همدیگر جدا کنید و بگویید: «اگه نتونید با هم کنار بیایید، اجازه ندارید با هم بازی کنید.» بعد از محروم کردن آن‌ها به مدت مناسب اجازه دهید که دوباره به بازی بپردازند.

منابع مطالعاتی:
[1].  آنچه والدین و مربیان باید بدانند، رضا فرهادیان، رئوف، قم، 1370
[2]. 20 مشکل کودکانه، 20 راه‌حل عقلانه، حمیدرضا اشرفی، انتشارات ماهرنگ
[3]. چگونه با کودکم رفتار کنم؟، دکتر گاردنر





طبقه بندی: تربیت فرزند،  مقاله، 
برچسب ها: ناسازگاری کودکان، مشاجره کودک، دعوا، محروم کردن کودکان، دعوای کودکان،
داغ کن: داغ کن - کلوب دات کام
نوشته شده در تاریخ : یکشنبه 17 اسفند 1393 | توسط : عقیل مصطفوی مجد
  • تعداد کل صفحات : 45  صفحات :
  • ...  
  • 4  
  • 5  
  • 6  
  • 7  
  • 8  
  • 9  
  • 10  
  • ...  
شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Website Traffic | Buy Targeted Website Traffic